Du lịch Mexico: Oaxaca – Thủ phủ của những loại sốt Mole và rượu Mezcal thủ công

Nếu Mexico City mang vẻ đẹp của một đô thị hiện đại xen lẫn cổ kính, thì Oaxaca (phát âm là Wa-ha-ka) chính là linh hồn giữ gìn những gì nguyên bản nhất của đất nước này. Đối với những vị khách Việt Nam yêu thích sự sâu lắng và muốn tìm hiểu về cội nguồn văn hóa, Oaxaca là điểm dừng chân không thể bỏ qua trong hành trình du lịch Mexico.

Nơi đây không chỉ có những ngôi nhà màu sắc hay những con phố lát đá, mà còn sở hữu một kho tàng ẩm thực được UNESCO công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại. Trong đó, sốt Mole và rượu Mezcal chính là hai biểu tượng mà bất kỳ ai đến đây cũng phải một lần nếm thử để hiểu thế nào là sự kiên nhẫn và lòng tự hào của người dân bản địa.

1. Nghệ thuật sốt Mole: Khi sự kiên nhẫn tạo nên hương vị

Trong căn bếp của người Mexico, Mole không đơn thuần là một loại nước sốt, nó là biểu tượng của sự đoàn tụ và các dịp lễ trọng đại. bạn sẽ thấy Mole xuất hiện trong các đám cưới, lễ rửa tội hay ngày Lễ hội Người chết (Dia de los Muertos).

Sốt Mole được nấu như thế nào?

Để tạo ra một bát sốt Mole chuẩn vị Oaxaca, người đầu bếp (thường là những người bà, người mẹ trong gia đình) có thể phải mất từ 2 đến 3 ngày làm việc liên tục. Sự cầu kỳ nằm ở danh sách nguyên liệu và quy trình chế biến:

Một công thức Mole Negro (Mole đen) điển hình bao gồm các loại ớt khô (ancho, pasilla, mulato), các loại hạt (hạnh nhân, đậu phộng, hạt mè), trái cây khô (nho khô), các loại gia vị (quế, đinh hương, hạt tiêu), và đặc biệt không thể thiếu socola đen nguyên chất.

Mỗi loại nguyên liệu đều phải được xử lý riêng biệt. Ớt phải được nướng cháy xém để lấy vị khói nhưng không được đắng, các loại hạt được rang thơm, bánh mì hoặc bánh tortilla được nướng giòn để làm chất kết dính. Tất cả sau đó được nghiền mịn thành một hỗn hợp sền sệt và ninh nhỏ lửa trong nhiều giờ, thậm chí nhiều ngày, cho đến khi các hương vị hòa quyện hoàn toàn vào nhau.

7 loại Mole huyền thoại của Oaxaca

Khi đi du lịch Mexico và ghé thăm các khu chợ truyền thống tại Oaxaca, bạn sẽ choáng ngợp trước những sạp hàng bày bán các loại cốt sốt Mole với đủ màu sắc:

• Mole Negro (Đen): Loại phổ biến nhất, có vị ngọt đắng của socola và mùi thơm nồng của ớt nướng.
• Mole Rojo (Đỏ): Cay hơn và nồng hơn với nhiều loại ớt đỏ.
• Mole Coloradito (Nâu đỏ): Có vị ngọt nhẹ, thường ăn kèm với thịt lợn hoặc gà.
• Mole Manchamantel (Nâu vàng): Thường nấu cùng dứa và chuối nên có vị chua ngọt thanh tao.
• Mole Verde (Xanh): Tươi mát nhờ hạt bí và các loại rau thơm bản địa.
• Mole Amarillo (Vàng): Nhấn mạnh vào vị của các loại ớt vàng và gia vị khô.
• Mole Chichilo: Mang vị khói đậm đà từ các loại ớt cháy và xương bò.

Thưởng thức một miếng ức gà thấm đẫm sốt Mole, bạn sẽ cảm nhận được vị cay dịu, vị béo của hạt, chút ngọt của trái cây và hương thơm nồng nàn của socola. Đó là một trải nghiệm vị giác đầy tầng lớp, minh chứng cho sự kỳ công của người nấu.

2. Rượu Mezcal: Giọt ngọc từ cây Agave

Nếu Tequila đã quá quen thuộc với thế giới, thì Mezcal mới là loại rượu mang đậm tinh thần thủ công và truyền thống của vùng Oaxaca. Người dân nơi đây có câu: “Mọi thứ tồi tệ, hãy uống Mezcal. Mọi thứ tốt đẹp, cũng hãy uống Mezcal”.

Trải nghiệm độc bản tại xưởng chưng cất gia đình

Trong chuyến du lịch Mexico, Nadova Travel sẽ đưa bạn rời xa phố thị để đến với những vùng quê hẻo lánh, nơi những xưởng chưng cất rượu (gọi là Palenque) vẫn hoạt động theo cách thức từ hơn 200 năm trước.

• Hình ảnh cối đá và ngựa kéo: Không có máy móc hiện đại, bạn sẽ tận mắt thấy những người thợ dùng ngựa hoặc lừa kéo một phiến đá khổng lồ (tahona) quay tròn trên một bể đá để ép nát những lõi cây Agave đã được nướng chín. Đây là hình ảnh biểu tượng cho sự bền bỉ, nơi con người và động vật cùng làm việc để tạo ra giọt rượu tinh túy.

• Quy trình nướng đá dưới lòng đất: Lõi cây Agave được xếp vào những hố sâu dưới lòng đất, nướng bằng củi và đá nóng trong nhiều ngày. Chính quy trình này tạo nên mùi khói đặc trưng – “linh hồn” của rượu Mezcal mà không loại rượu nào có được.

• Lên men tự nhiên: Nước ép Agave sau đó được đưa vào các thùng gỗ lớn để lên men tự nhiên bằng men có sẵn trong không khí, không dùng hóa chất. Cuối cùng, rượu được chưng cất trong các bình gốm hoặc bình đồng cổ xưa.

Cách thưởng thức Mezcal đúng điệu

Người Mexico không uống Mezcal kiểu “uống cạn” một hơi. Họ dùng từ “besos” (nghĩa là những nụ hôn) để miêu tả cách thưởng thức: nhấp từng ngụm nhỏ để rượu chạm vào từng kẽ răng và vòm họng. Mezcal thường được phục vụ kèm với vài lát cam tươi và một chút muối giun (sal de gusano) – một loại muối làm từ ớt khô và sâu cây Agave rang chín, giúp làm dậy lên vị ngọt và mùi khói của rượu.

3. Tại sao Oaxaca lại thu hút khách Việt Nam?

Hành trình du lịch Mexico đến với Oaxaca không chỉ là một chuyến tham quan, mà là sự tìm về với những giá trị xưa cũ:

Sự tương đồng văn hóa: Người Việt Nam chúng ta vốn quý trọng sự tỉ mỉ trong nấu nướng (như cách nấu một nồi phở chuẩn) và sự gắn kết gia đình. Nhìn cách người phụ nữ Oaxaca dành 3 ngày nấu Mole, bạn sẽ thấy một sự đồng cảm sâu sắc.

Nhịp sống chậm rãi: Oaxaca không hối hả. Bạn có thể thong dong dạo bước trong các khu chợ, trò chuyện với những người thợ thủ công hay ngồi nhâm nhi ly Mezcal dưới hiên nhà cổ. Nhịp sống này cực kỳ phù hợp để nghỉ ngơi và chiêm nghiệm.

Giá trị của nghề thủ công: Ở độ tuổi đã có nhiều trải nghiệm, bạn sẽ trân trọng những sản phẩm làm bằng tay, từ tấm vải dệt thủ công đến chai rượu Mezcal được chưng cất bằng cả tâm huyết của một gia đình qua nhiều thế hệ.

4. Những lưu ý để có chuyến đi trọn vẹn tại Oaxaca

• Ăn uống tại chợ: Các khu chợ như Mercado 20 de Noviembre là nơi bán Mole ngon nhất. Đừng ngần ngại nếm thử các loại sốt khác nhau trước khi quyết định mua. Tuy nhiên, hãy chọn những sạp hàng trông sạch sẽ và đông người bản địa ăn.

• Mua quà mang về: Bột Mole khô hoặc các bánh socola thô là những món quà tuyệt vời. Đối với rượu Mezcal, bạn nên mua trực tiếp tại các Palenque gia đình để có chất lượng tốt nhất và giá cả phải chăng.

• Thời điểm đi: Nếu có thể, hãy đi vào cuối tháng 10 – đầu tháng 11 để hòa mình vào Lễ hội Người chết, khi cả thành phố Oaxaca được trang hoàng rực rỡ và các món ăn truyền thống được bày biện khắp nơi.

Cùng Nadova Travel “nếm thử” Mexico 

Oaxaca là nơi mà mỗi bữa ăn, mỗi chén rượu đều kể một câu chuyện về lịch sử và lòng kiên trì. Một chuyến du lịch Mexico mà chưa ghé thăm thủ phủ của Mole và Mezcal thì bạn chưa thực sự chạm tới trái tim của đất nước này. Hãy đi ngay khi những xưởng rượu vẫn còn dùng ngựa kéo, khi những nồi Mole vẫn còn thơm nồng mùi khói trên bếp lửa, để cảm nhận một Mexico mộc mạc và chân thành nhất.